Kto to jest pielęgniarka i położna środowiskowa?
Pielęgniarka środowiskowa (znana również jako pielęgniarka POZ lub rodzinna) to osoba, która sprawuje opiekę zdrowotną nad Pacjentem w środowisku jego miejsca zamieszkania. Zajmuje się monitorowaniem stanu zdrowia Pacjenta, udzielaniem świadczeń diagnostycznych i pielęgnacyjnych, edukowaniem Pacjentów na temat profilaktyki zdrowotnej oraz wspieraniem osób starszych, przewlekle chorych i niepełnosprawnych.
Położna środowiskowa (tzw. położna POZ lub rodzinna) to specjalistka, która świadczy usługi zarówno w swoim gabinecie jak i w domu Pacjentki, ale jej praca skupia się głównie na opiece nad kobietami w ciąży, matkami i dziećmi po porodzie, a także nad kobietami po zabiegach ginekologicznych. Ponadto, położna środowiskowa edukuje w zakresie profilaktyki zdrowotnej i w kwestiach związanych z macierzyństwem.
Jak skorzytać z opieki pielęgniarki POZ?
Aby móc w pełni korzystać z usług pielęgniarki środowiskowej należy wykonać dwie czynności:
1. złożyć deklarację wyboru Pielęgniarki Podstawowej Opieki Zdrowotnej,
2. otrzymać zlecenie od swojego lekarza rodzinnego na wykonanie przez pielęgniarkę świadczeń zdrowotnych w domu.
Deklarację wyboru można złożyć osobiście w Rejestacji Głównej naszego ośrodka oraz drogą online za pośrednictwem IKP (Internetowego Konta Pacjenta).
Czym zajmuje się pielęgniarka środowiskowa?
Pielęgniarka środowiskowa sprawuje opiekę zdrowotną nad Pacjentem, który wymaga okresowego lub ciągłego monitorowania jego stanu zdrowia. Wizyty odbywają się zarówno w domu Pacjenta, jak i w gabinecie pielęgniarki i dotyczą między innymi:
- Wykonywania zastrzyków, podłączania kroplówek oraz zakładania cewnika.
- Leczenia i pielęgnacji ran, w tym ran przewlekłych, takich jak owrzodzenia i odleżyny.
- Pobierania próbek do badań laboratoryjnych, takich jak krew, mocz czy wymazy w domu Pacjenta.
- Monitorowania stanu zdrowia Pacjenta z chorobami przewlekłymi (np. cukrzycą, nadciśnieniem, astmą) m.in. poprzez wykonywanie badania EKG, regularne pomiary ciśnienia tętniczego lub poziomu cukru we krwi oraz zgłaszanie lekarzowi wszelkich nieprawidłowości.
- Pielęgnacji Pacjentów po zabiegach chirurgicznych, takich jak zmiana opatrunków, usuwanie szwów, kontrola miejsc pooperacyjnych.
- Udzielania porad edukacyjnych w zakresie leczenia, pielęgnacji, diety i profilaktyki, a także edukacji rodziny w zakresie opieki nad chorym leżącym.
W ramach świadczeń profilaktycznych pielęgniarka POZ realizuje programy Profilaktyki chorób układu krążenia oraz Profilaktyki gruźlicy. Osoby zainteresowane udziałem w programie mogą zgłaszać się do Rejestracji Głównej lub bezpośrednio do naszej pielęgniarki środowiskowej.
Jak skorzytać z opieki położnej POZ?
Aby móc w pełni korzystać z usług położnej środowiskowej należy wykonać dwie czynności:
1. złożyć deklarację wyboru Położnej Podstawowej Opieki Zdrowotnej,
2. w przypadku kobiety ciężarnej zgłosić ten fakt swojej położnej POZ, która rozpocznie realizację wizyt zgodnie z harmonogramem wizyt okołoporodowych, natomiast w przypadku Pacjentki po zabiegu ginekologicznym należy otrzymać od lekarza prowadzącego skierowanie lub zalecenie na wypisie szpitalnym na wykonanie świadczeń zdrowotnych w domu.
Deklarację wyboru można złożyć osobiście w Rejestacji Głównej naszego ośrodka oraz drogą online za pośrednictwem IKP (Internetowego Konta Pacjenta).
Czym zajmuje się położna środowiskowa?
Kobieta ciężarna, pomimo stałej opieki swojego lekarza ginekologa, może korzystać jednocześnie z dodatkowej opieki położnej środowiskowej. Opieka ta jest całkowicie refundowana ze środków NFZ i obejmuje okres ciąży, porodu i połogu oraz opiekę nad nowonarodzonym dzieckiem. Świadczenia realizowane są w domu Pacjentki oraz w gabinecie położnej i obejmują:
Opieka nad kobietą:
- Monitorowanie przebiegu ciąży, udzielanie porad w zakresie zdrowia, higieny oraz diety.
- Wykonywanie podstawowych badań diagnostycznych, takich jak pomiar ciśnienia tętniczego, kontrola masy ciała, monitorowanie tętna płodu.
- Udzielanie porad na temat przebiegu porodu i przygotowania się do niego.
- Pielęgnacja i obserwacja ran poporodowych (nacięć krocza, cesarskich cięć), edukowanie w zakresie higieny intymnej po porodzie.
- Zapewnienie wsparcia w pierwszych dniach po porodzie, monitorując stan zdrowia matki, udzielając pomocy w zakresie karmienia piersią, pielęgnacji noworodka oraz pomagając w adaptacji do roli matki.
- Doradzanie w zakresie antykoncepcji, monitorowania cyklu menstruacyjnego, a także wspieranie w kwestiach dotyczących późniejszego macierzyństwa.
Opieka nad noworodkiem:
- Ocenianie stanu zdrowia noworodka, w tym pomiar temperatury oraz ocena moczu i kału.
- Monitorowanie procesu gojenia się pępowiny, sprawdzanie czy nie ma oznak infekcji.
- Kontrola odruchów noworodkowych (m.in. odruch ssania i połykania, ruchy ciała i sposób oddychania).
- Przeprowadzanie badań, takich jak pomiar masy ciała czy ocena stanu skóry.
Położna rodzinna zajmuje się również opieką nad kobietami po operacjach ginekologicznych, szczególnie jeśli potrzebują wsparcia w rekonwalescencji po zabiegu. Zakres opieki położnej po takich operacjach zależy od zaleceń lekarza prowadzącego i może dotyczyć:
- Monitorowania stanu zdrowia Pacjentki, w tym pomiarów temperatury ciała czy ciśnienia krwi.
- Leczenia i pielęgnacji rany pooperacyjnej, informowania jak uniknąć infekcji.
- Udzielania pomocy w łagodzeniu bólu, uczenia odpowiednich ćwiczeń wspomagających rehabilitację oraz udzielania porad dotyczących diety.
- Wsparcia psychicznego w procesie radzeniu sobie ze stresem, niepokojem czy trudnościami związanymi z rekonwalescencją.
Aby złożyć deklarację wyboru pielęgniarki i/lub położnej POZ nie musisz należeć do naszego ośrodka zdrowia! Świadczenia lekarza rodzinnego, a świadczenia pielęgniarki i położnej środowiskowej to dwie odrębne usługi, które nie wykluczają się nawzajem. Oznacza to, że możesz należeć do innego ośrodka zdrowia do lekarza rodzinnego i jednocześnie być zapisanym do pielęgniarki i/lub położnej środowiskowej w naszym ośrodku.